I- TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI

Muốn tìm hiểu về một vùng đất, thông thường người ta hay tìm đọc các công trình nghiên cứu về lịch sử, kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội Tùy theo nhu cầu ta có thể nghiên cứu một cách tổng thể về các nội dung đã nêu hay từng chuyên ngành. Chẳng hạn để tìm hiểu về lịch sử Phú Yên, có thể tìm đọc các bộ lịch sử của Đảng bộ địa phương và của các ngành như: “Phú Yên kháng chiến chống thực dân Pháp (1945-1954)Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Phú Yên xuất bản 1995, Phú Yên kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954-1975)Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Phú Yên xuất bản 1996, Địa chí Phú Yêndo UBND tỉnh xuất bản, hoặc các bộ sử của Lực lượng vũ trang tỉnh, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh, Ban Tổ chức tỉnh ủy, ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, ngành Bưu điên, Giáo dục, Y tếvà của các Đảng bộ địa phương trong tỉnh (cấp xã, huyện, thành phố), các tập hồi ký của các bậc cách mạng lão thànhTương tự như vậy, để tìm hiểu về các lĩnh vực khác như kinh tế, văn hóa, xã hội người ta có thể tìm đọc Địa chí Phú Yên” của UBND tỉnh, “Dư địa chí Phú Yên của Thư viện Hải Phú hoặc các tập sách chuyên ngành về các lĩnh vực đó. Các tập sách nói trên là những tài liệu rất quan trọng, dày hàng trăm trang, được viết bằng một giọng văn chính luận hoặc báo chí, rất phù hợp cho những đối tượng nghiên cứu chuyên sâu, nhưng không phù hợp với bạn đọc bình dân, hoặc khách tham quan, du lịch, các nhà đầu tư chỉ ghé qua tỉnh vài ngày.

Như vậy, để phục vụ cho các đối tượng nói trên, góp phần giúp cho họ có điều kiện tìm hiểu thêm về lịch sử, văn hóa, xã hội của một vùng đất, bên cạnh các tài liệu, các công trình nghiên cứu quy mô rất cần có những ấn phẩm ngắn gọn, dễ hiểu và hấp dẫn người đọc là các câu chuyện truyền thuyết, huyền thoại liên quan đến các di tích lịch sử danh thắng. Đặc biệt là đối với công tác du lịch, khi giới thiệu với du khách về một di tích lịch sử, danh thắng nào đó, bên cạnh các tư liệu chính thống có trong chính sử (thường là rất ngắn gọn), các hướng dẫn viên còn kể cho các du khách nghe các câu chuyện kể dân gian có liên quan đến di tích đó và thông thường các câu chuyện dân gian này lại rất hấp dẫn du khách. Chẳng hạn như núi Đá Bia, người dân Phú Yên không thể hình dung nổi núi Đá Bia lại không có câu chuyện vua Lê Thánh Tông khắc bia lên vách núi, mặc dù giờ đây theo các nhà khoa học đó chỉ là một truyền thuyết.

Các câu chuyện dân gian này có thể được in thành sách bỏ túi, hoặc thành các tờ gấp-mỗi tờ gấp liên quan đến một di tích hay một điểm danh thắng. Ngoài ra để phục vụ cho công tác nghiên cứu hay quảng bá du lịch, các câu chuyện truyền thuyết, huyền thoại nói trên có thể được xuất bản dưới dạng đĩa VCD. Ngoài phần nội dung và ảnh nghệ thuật như trong bản thảo có thể bổ sung thêm hình ảnh các sinh hoạt văn hóa, lễ hội và các làn điệu dân ca, các điệu hò, bài hátliên quan đến điểm di tích. Sách và đĩa VCD có thể dùng làm quà tặng rất có ý nghĩa cho du khách.

Như đã nêu ở trên, đối tượng nghiên cứu của đề tài là những câu chuyện kể dân gian dưới hình thức truyền thuyết, huyền thoại liên quan đến các di tích lịch sử danh thắng Phú Yên.

Ở Phú Yên, du lịch đang là một ngành rất cần được sự quan tâm và đầu tư của các cấp, các ngành. Để thu hút khách du lịch phải đẩy mạnh công tác tuyên truyền, quảng bá bằng các ấn phẩm, bằng truyền miệng và bằng các phương tiện thông tin đại chúng. Tiềm năng du lịch của Phú Yên khá phong phú, không chỉ bằng các điểm di tích lịch sử và danh thắng mà còn tồn tại dưới hình thức các di sản văn hóa phi vật thể qua các câu chuyện kể dân gian, là các truyền thuyết, huyền thoại và các lễ hội. Những tiềm năng đó cần phải được khai thác để phát huy hiệu quả của chúng.

Hiện nay số người hiểu biết và còn nhớ về các câu chuyện truyền thuyết, huyền thoại liên quan đến các điểm di tích lịch sử, danh thắng ở Phú Yên còn rất ít và phần lớn trong số họ tuổi đã cao. Nếu không kịp thời ghi chép lại các câu chuyện đó để lưu giữ, một khi những người này qua đời thì các câu chuyện kể kia cũng sẽ bị biến mất cùng với họ. Vì vậy, việc sưu tầm biên soạn và xuất bản những câu chuyện đó là rất cần thiết.